Elikagaien intolerantzia elikagai baten aurkako erreakzio mota bat da, edo elikagai jakin batzuetan dagoen osagai baten aurrean. Garrantzitsua da jakitea nola bereizten diren elikagaien alergietatik, eta baita beste erreakzio mota batzuetatik ere, hala nola, intoxikazioak edo elikagai bati buruzko abertsio psikologikotik.
Jakin nahi al duzu zein diren elikagaien intolerantzia nagusiak eta nola identifikatu? Artikulu honetan sintoma nagusiak eta baita elikagaien intolerantzia jasangarriagoa egiteko aholkuak ere.
Zein da alergia eta intolerantziaren arteko aldea?
immunitate-sistemaren erreakzioa
Elikagai-alergia elikagai bati edo bere osagaietako bati intolerantzia-modu zehatz bat da, sistema immunologikoa aktibatzen duena. Alergeno batek (eragiten duen elikagaiaren proteina bat, jende gehienetan erreakzio kaltegarririk sortzen ez duena) sistema immunologikoan kate-erreakzio batzuk eragiten ditu, antigorputzak ekoiztea barne.
Elikadura intolerantziak metabolismoan eragiten du eta alergia baten antzeko sintomak izan ditzakeen arren, sistema immunologikoak ez du erreakzioetan esku hartzen. Elikagaien intolerantzia gorputzak elikagai bat edo bere osagairen bat behar bezala digeritu ezin duenean gertatzen da.
Sintomen intentsitatea
Alergietan sintoma ohikoenak hauek dira: erlauntza, erupzioak, ezpainen edo betazalen hantura, begien gorritasuna, eztula, beherakoa, oka, sudur-kongestioa, arnasteko zailtasuna, tentsio baxua edo zorabioak. Alergiak ere hilgarriak izan daitezke.
Intolerantziak antzeko sintoma baina arinagoak ditu, nahiz eta nahiko gogaikarria izaten, hala nola sabeleko mina, gasa, beherakoa, puzketak, etab.
Horrez gain, alergia-sintomak, oro har, 30 eta 60 minutu artean agertzen dira irensten eta gero, intolerantzia-sintomek, aldiz, denbora gehiago behar dute agertzeko, 72 ordu igaro ondoren ere.
Zeintzuk dira intolerantzia ohikoenak?
Laktosarekiko intolerantzia
Intolerantzia hori digestio-aparatuak esnearen azukrea den laktosa digeritzeko ezintasunari zor zaio.
Es causada por el déficit en la producción por parte del cuerpo de una enzima llamada lactasa, que es la encargada de digerir y en consecuencia absorber dicho azúcar de la leche. Cuando la actividad de la enzima es demasiado baja, la lactosa no se puede digerir, y pasa al intestino grueso, donde es fermentada por las bacterias de la flora intestinal.
Puede provocar síntomas como flatulencia, dolor y diarrea.
Esta intolerancia puede ser permanente o transitoria.
Se puede mejorar la tolerancia en personas sensibles si se consumen alimentos que contienen lactosa como parte de diferentes comidas, y se reduce la cantidad de alimentos ricos en lactosa que se ingieren de una sola vez.
Intolerancia al gluten
La intolerancia al gluten es un trastorno intestinal de base auto-inmune que se da cuando el cuerpo no puede tolerar el gluten (una proteína que se encuentra en el trigo, el centeno, la cebada y probablemente las avenas).
Cuando se consumen alimentos que contienen gluten, la mucosa del intestino delgado queda dañada, y tiene menos capacidad para absorber nutrientes esenciales como las grasas, las proteínas, los carbohidratos, los minerales y las vitaminas.
Entre sus síntomas destacan la diarrea, la pérdida de peso, de apetito, náuseas, vómitos, la pérdida de masa muscular, fatiga, la irritabilidad y el dolor abdominal. En los niños, se pueden dar síntomas de desnutrición, e incluso problemas de crecimiento.
Es una intolerancia permanente que se puede diagnosticar a cualquier edad y se mantiene durante toda la vida.
Gaur egun, gaixo zeliakoei laguntzeko modu bakarra glutenik gabeko dieta bat ematea da. Dietatik glutena kentzen denean, hesteak pixkanaka birsortzen dira, eta sintomak desagertzen dira.
Beste intolerantzia batzuk
Sakarosaren intolerantzia: Azukre arruntarekiko intolerantzian datza eta sakarosa izeneko entzimaren faltaren ondoriozkoa da, sakarosa ondo digeritzea zailtzen duena, eta beherakoa, flatulentzia eta sabeleko mina bezalako sintomak eragiten ditu.
Fruktosarekiko intolerantzia: Fruktosa, lebulosa izenez ere ezaguna, fruta, zenbait barazki eta eztietan aurkitzen den azukrea da. Azukre hori digeritzeko zailtasunek beherakoa, flatulentzia eta sabeleko mina bezalako sintomak eragiten dituzte.
Histaminarekiko intolerantzia: Histamina gure gorputzak egiten duen substantzia bat da, nahiz eta beste hainbat elikagaitan ere egon (gaztan, barazkiak, ardoak, txokolateak, etab.). DAO entzima gorputzean metatzen denean histamina apurtzeaz arduratzen da. Intolerantzia gertatzen denean, gorputzak ezin du xurgatu eta metatu egiten da. Kontzentrazio handietan, histamina toxikoa da. Asma erasoak, urdaileko arazoak, errendimendu fisiko eskasa, buruko minak eta migraina erasoak sor ditzake.
Zer egin elikagaien intolerantziarik izanez gero?
Elikadura intolerantziaren bat jasaten ari zaren susmoa baduzu, oso garrantzitsua da profesional bat ikustea. Garrantzitsua da, halaber, dietista edo nutrizionista baten laguntza bilatzea, elikagaiak aldatzean edo ordezkatzen direnean elikagaiak dietatik kanpo geratzen ez daitezen.
Zure intolerantzia eragiten duen elikagaia edo osagaia ezagutzen duzunean, zeure burua babesteko modurik onena etiketan dagoen osagaien informazioa irakurtzea da. Garrantzitsua da jateko orduan erabiltzen diren osagaiei eta sukaldaritza metodoei buruz galdetzea, elikagai arazotsuak saihesteko.
